Abdestin Edebleri
Abdestin bir çok edebleri vardır. Başlıcaları şunlardır:
1) Henüz vakit girmemişken abdest alıp namaza hazır
bulunmak. Ancak özür sahibleri abdestlerini vakit girdikten sonra alırlar.
2) Kıbleye yönelerek abdest almak.
3) Abdest sularının elbiseye sıçramaması için,
yüksek bir yerde durmak.
4) Abdest için başkasından yardım istememek. Ancak
bir özür sebebi ile başkasından yardım istemelidir. Başkasının
kendi arzusu ile abdest suyunu hazırlaması veya abdest alana su dökmesi
edebe aykırı olmaz.
5) Abdest alma sırasında zaruret olmadıkça dünya
lâkırdısı yapmamak.
6) Abdestin başından sonuna kadar niyeti unutmayıp
kalbde tutmak ve her organı abdest niyeti ile yıkarken Besmele çekmek
ve dua etmek, Salât ve selâm getirmek.
7) Elleri yıkarken dar olmayan yüzükleri oynatmak. Eğer
yüzük dar ise, muhakkak surette yüzükleri oynatıp altına su geçmesini
sağlamak gerekir.
8) Abdest alırken ağıza ve buruna sağ el ile
su vermek ve sol el ile sümkürmek.
9) Yüzü yıkarken göz pınarlarını yoklamak,
abdest suyunu dirseklerin ve topukların yukarılarına eriştirmek.
10) Abdest için yeterinden fazla su harcamamak. Organlardan su
damlamayacak kadar da kısıntı yapmamak. Deniz kenarında
bulunulsa bile, gereksiz su harcamak kerahet olur.
11) Abdest suyu güneşte ısıtılmış
olmamalıdır.
12) Abdest için toprak ibrik kullanmak ve bunu sol tarafta
bulundurmak. Kullanırken de, ağzından değil, kulpundan
tutmak ve ibriği kendine özel yapmamak. Desteyi boş bırakmayıp
diğer bir abdest için dolu bulundurmak.
13) Abdest tamamlanınca kıbleye karşı şehadet
kelimelerini okumak. Bir hadis-i şerifin anlamı şöyle: "Sizden
biriniz abdest alır da, abdestini noksansız tamamlar ve sonra:
"Şahidlik
ederim ki, Yüce Allah'dan başka ibadet edilecek varlık yoktur;
Hazret-i Muhammed de O'nun kulu ve Resulüdür; derse ona cennetin sekiz kapısı
açılır. Artık dilediği kapıdan cennete girer."
14) Artan abdest suyundan ayakta kıbleye karşı
biraz içip:
"Ya Rabbî! Beni, her günah işledikçe tevbe eden ve günahdan
kaçınıp tertemiz bulunan iyi kullarından et," diye dua
etmek.
Şöyle de dua edilebilir:
"Allah'ım! Senin şifanla beni şifalandır, senin
ilacınla beni tedavi et. Beni korkudan, hastalıklardan ve ağrılardan
koru."
15) Abdestin sonunda bir veya birkaç defa "Kadir" sûresini
okumak,
16) Abdest aldıktan sonra, eğer kerahet vakti değilse,
iki rekat namaz kılmak. Bu saydıklarımız, din ve sağlık
yönünden çok yararlı oldukları için abdestin edebleri olmuşlardır.
Abdestin sünnet ve edeblerine aykırı olan şeyler ya tahrimen, ya
da tenzihen mekruhtur.